ABD’de Dizel İhracatı İçin Trump’tan Yasak Sinyali

ABD Başkanı Donald Trump, ülkede rekor seviyelere ulaşan dizel fiyatlarını aşağı çekmek amacıyla dizel ihracatının geçici olarak durdurulması seçeneğinin ciddi biçimde değerlendirildiğini açıkladı. Trump, yönetimin bu konuda henüz kesin bir karar vermediğini belirtirken, ihracat kısıtlamasının iç piyasadaki fiyatları düşürmeye yardımcı olabileceğini söyledi.

Trump’tan “Ciddi Şekilde” Mesajı

Trump, dizel ihracatının sınırlandırılması ihtimali sorulduğunda yönetimin bu seçeneği kapsamlı biçimde ele aldığını belirtti. ABD Başkanı ayrıca böyle bir adımın benzin fiyatlarında da artışa yol açabileceğini ifade ederek, kararın farklı yakıt piyasaları üzerindeki etkilerinin dikkate alındığını söyledi.

Dizel Fiyatı 6,50 Doları Aştı

ABD'de dizel fiyatları son dönemde tarihi seviyelere çıktı. AAA verilerine göre galon başına fiyat 22 Eylül'de 6,53 dolarla rekor kırdı ve 28 Eylül'de 6,45 dolar seviyesinde gerçekleşti. Associated Press de fiyatların küresel enerji arzındaki kesintiler nedeniyle rekor seviyelere ulaştığını bildirdi.

ABD Günde 1,5 Milyon Varil İhraç Ediyor

S&P Global Energy verilerine göre ABD bu yıl günlük yaklaşık 4,1 milyon varil dizel tüketirken, günlük dizel ihracatı yaklaşık 1,5 milyon varile ulaşıyor. Yönetimin ihracatı sınırlaması halinde daha fazla ürünün iç piyasada kalması ve bunun kısa vadede arzı artırması hedefleniyor.

Rusya’daki Rafineri Saldırıları Gündemde

Trump, dizel piyasasındaki küresel baskının nedenleri arasında Rusya'daki rafinerilere yönelik Ukrayna saldırılarını da gösterdi. ABD Başkanı, rafinerilere yönelik saldırıların dizel arzını etkilediğini ve bunun fiyatlar üzerinde baskı oluşturduğunu söyledi. S&P Global Energy, Ukrayna saldırılarının Rusya'da günlük yaklaşık 800 bin ila 1 milyon varillik dizel arzını piyasadan çektiğini belirtiyor.

Yönetim Kısa Süreli Formülü İnceliyor

Trump yönetiminde ekonomi yetkilileri, ihracatın tamamen durdurulması yerine geçici veya gönüllü kısıtlamalar dahil çeşitli seçenekleri değerlendiriyor. Hazine Bakanı Scott Bessent'in yanı sıra yönetimin diğer ekonomi ve enerji yetkilileri de dizel fiyatlarını aşağı çekebilecek yöntemler üzerinde çalışıyor. Reuters'ın 28 Eylül tarihli haberine göre Beyaz Saray, ihracat kısıtlamasının yanı sıra vergi avantajı sağlayabilecek kırmızı renkli dizelin daha geniş kullanımına ilişkin düzenlemeleri de inceliyor.

Enerji Bakanlığı Tam Yasağa Mesafeli

Enerji Bakanı Chris Wright daha önce dizel ihracatına yönelik kapsamlı bir yasağın uygulanmayacağını ve böyle bir adımın rafineri üretimini azaltarak benzin ile jet yakıtı fiyatlarını yükseltebileceğini söylemişti. Beyaz Saray da daha önce 90 günlük kapsamlı bir ihracat yasağına ilişkin haberleri yalanlamış ve yönetimin yakıt arzını artıracak seçenekleri değerlendirdiğini açıklamıştı.

Petrol Sektöründen Vergi Önerisi

Petrol sektörü temsilcileri ise ihracatı yasaklamak yerine federal dizel tüketim vergisinin geçici olarak kaldırılmasını öneriyor. Sektörün değerlendirmesine göre bu yöntem, dizel kullanıcılarının ödediği fiyatı doğrudan azaltabilirken ihracat kısıtlamasının rafineri üretimi ve diğer yakıt fiyatları üzerindeki olası etkilerinden kaçınılmasına yardımcı olabilir.

Benzin Fiyatları İçin Yeni Risk

ABD'de dizel ve benzin aynı rafineri süreçlerinde büyük ölçüde birlikte üretildiği için dizel ihracatının uzun süreli biçimde sınırlandırılması rafinerilerin toplam üretimi azaltmasına yol açabilir. Goldman Sachs analizine göre, rafinerilerin depolama kapasitesi dolduğunda ihracat yasağının her ilave haftası benzin fiyatlarında galon başına yaklaşık 30 sentlik artış baskısı oluşturabilir.

Trump yönetimi, dizel fiyatlarını düşürmek amacıyla ihracat kısıtlaması, gönüllü ihracat azaltımı ve vergi düzenlemeleri gibi seçenekleri birlikte değerlendiriyor. Şu aşamada dizel ihracatının tamamen veya geçici olarak durdurulmasına ilişkin kesinleşmiş bir karar bulunmuyor.