ABD'den İran'a Yeni Yaptırım Dalgası: Otomotiv ve Demiryolu Sektörü Hedefte

ABD Hazine Bakanlığı, İran ekonomisine yönelik yeni yaptırımları açıkladı. 1 Ekim 2026 tarihli açıklamaya göre Washington, İran'ın otomotiv, demiryolu, imalat ve metal sektörlerindeki önemli kuruluşları hedef aldı. Bakanlık, yeni adımların İran'ın gelir elde etme ve ekonomik faaliyetlerini sürdürme kapasitesini sınırlamayı amaçladığını bildirdi.

Pazarın Yüzde 90'ından Fazlası Hedefte

Yaptırım uygulanan şirketler arasında İran'ın en büyük otomotiv üreticileri Iran Khodro Company (IKCO) ve SAIPA Iranian Automobile Manufacturing Company de bulunuyor. ABD Hazine Bakanlığına göre iki şirket birlikte İran'ın iç otomotiv pazarının yüzde 90'ından fazlasını temsil ediyor ve yılda yaklaşık 1 milyon 500 bin araç üretiyor.

Bağlı Şirketler De Listeye Alındı

Washington yönetimi, Iran Khodro ve SAIPA'nın yanı sıra bu şirketlere bağlı Iran Khodro Diesel, Pars Khodro ve Zamyad şirketlerini de yaptırım kapsamına aldı. İran'ın en büyük motosiklet üreticisi olarak tanımlanan Niroo Motor Shiraz ile Niroo Motor Damavand da listeye eklenen kuruluşlar arasında yer aldı. Hazine Bakanlığı, söz konusu şirketleri İran otomotiv sektöründe faaliyet gösterdikleri gerekçesiyle yaptırım kapsamına aldığını açıkladı.

Demiryolu Şirketlerine De Yaptırım

Yeni yaptırımlar İran'ın demiryolu sektörüne de uzandı. ABD, devlet kontrolündeki Islamic Republic of Iran Railway Company'yi (RAI), Raja Passenger Trains Company'yi ve önemli özel yük taşımacılığı şirketlerinden Sherkat-E Rah Ahan-E Khamle-O-Naghle'yi yaptırım listesine dahil etti. Bakanlığa göre bu şirketler İran'daki yolcu ve yük taşımacılığında önemli rol oynuyor.

Hazine Bakanı Bessent'ten Açıklama

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, yaptırımlara ilişkin açıklamasında Washington'ın İran'ın finansal ve ekonomik faaliyetlerini destekleyen unsurlara yönelik baskıyı artırdığını söyledi. Bessent, yeni adımların İran'ın gelir kaynaklarını hedef alan daha geniş kapsamlı operasyonun bir parçası olduğunu belirtti.

A7 Gölge Bankacılık Ağı Da Hedefte

ABD Hazine Bakanlığı aynı gün Rusya ile bağlantılı olduğu belirtilen A7 Network'e yönelik kapsamlı bir yaptırım kararı da aldı. Bakanlığın Mali Suçlarla Mücadele Ağı (FinCEN), A7'nin alt acenteleriyle bağlantılı işlemlerde para transferlerini kısıtlayacak yeni bir düzenleme önerdi. FinCEN ayrıca finans kuruluşlarının A7 bağlantılı şüpheli işlemleri tespit etmesine yardımcı olmak amacıyla uyarı yayımladı.

A7'nin İran'la Bağlantısı Araştırılıyor

Hazine Bakanlığı, A7 Network'ün yaptırımlardan kaçınmak amacıyla oluşturulduğunu ve İran dahil farklı aktörler tarafından kullanıldığını bildirdi. Bakanlığa göre ağ, yaptırım uygulanan kişi ve sektörlerle bağlantılı ödemelerin normal ticari işlemler gibi görünmesini sağlamak amacıyla üçüncü ülkelerde faaliyet gösteren şirketlerden oluşan bir yapı geliştirdi. İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun da bu ağdan yararlandığı öne sürüldü.

Milyarlarca Dolarlık İşlem İddiası

ABD Hazine Bakanlığı, A7 ağının alt acentelerinin Ocak 2025 ile Haziran 2026 arasında dünya genelinde 17 milyar dolardan fazla işlem gerçekleştirdiğini bildirdi. Bakanlığın açıklamasına göre A7, Ocak 2026 itibarıyla günde 2 binden fazla işlem gerçekleştirdiğini ve toplam işlem hacminin 7,5 trilyon rubleyi aştığını öne sürüyordu. Bu miktar, Hazine Bakanlığının hesaplamasına göre yaklaşık 91,5 milyar dolara ve Rusya'nın 2025 dış ticaret işlemlerinin yaklaşık yüzde 13'üne karşılık geliyor.

İran Petrolü Ve Silah Tedariki İddiası

ABD makamları, A7 ağına bağlı bazı alt acentelerin İran petrolünün satışını kolaylaştırdığını ve silah tedarikiyle bağlantılı işlemlerde kullanıldığını da bildirdi. Hazine Bakanlığı, ağın İran'ın "gölge filosu" olarak tanımladığı tanker, nakliye şirketi ve paravan şirketlerden oluşan yapıdaki bazı aktörlerle finansal işlemler gerçekleştirdiğini açıkladı. Bir alt acente ve bağlantılı şirketinin İran yaptırımlarından kaçınmayla ilişkili kuruluşlardan yaklaşık 140 milyon dolar aldığı, başka bir alt acentenin ise İran bağlantılı bir şirkete yaklaşık 1,6 milyon dolar aktardığı belirtildi.

A7 Uluslararası Suç Örgütü İlan Edildi

Hazine Bakanlığına bağlı Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi (OFAC), A7 Network'ü "önemli bir uluslararası suç örgütü" olarak yaptırım kapsamına aldı. ABD makamlarına göre ağın liderliğini yaptırım uygulanan ve daha önce dolandırıcılıktan hüküm giymiş Ilan Mironovich Shor yürütüyor. OFAC, A7'nin yasadışı işlemleri meşru ticaret gibi göstermeye yönelik yöntemler kullandığını öne sürdü.

ABD Finans Sistemine Erişim Engellenecek

Yeni yaptırımlar kapsamında A7 Network'e ait veya ağın kontrolündeki ABD'de bulunan ya da ABD'li kişilerin kontrolündeki varlıklar bloke edilecek. Ayrıca yaptırım uygulanan kişilerin doğrudan veya dolaylı olarak yüzde 50 veya daha fazla sahip olduğu kuruluşlar da yaptırım kapsamına girecek. ABD Hazine Bakanlığı, yaptırım kurallarının ihlal edilmesi halinde sivil veya cezai yaptırımlar uygulanabileceğini bildirdi.

Washington Baskıyı Genişletiyor

A7'ye yönelik karar, ABD'nin 2026 boyunca İran'ın gölge bankacılık ağlarına karşı yürüttüğü yaptırım kampanyasının son adımlarından biri oldu. Hazine Bakanlığı daha önce de İran'ın döviz ağları, finansal aracılar, kripto para platformları ve yaptırımları aşmaya yönelik şirket yapılarına karşı çeşitli yaptırımlar açıklamıştı. Washington yönetimi, bu politikayı İran'ın uluslararası finans sistemine erişimini ve gelir kaynaklarını sınırlandırmaya yönelik "Operation Economic Outcast" kapsamında yürütüyor.